Zavisno od hidrauličkih uslova lokacije µmM-HE, mogu se primeniti klasične i specijalne konstrukcije hidrauličkih turbina.

Klasične male hidrauličke turbine:

1. Cevne turbine, prečnika obrtnog kola D1=335÷1060 mm, horizontalnog ili vertikalnog izvođenja, sa jednostrukom (propelerne ili semikaplan) ili dvostrukom regulacijom,
2. Kaplanove turbine, prečnika obrtnog kola D1=400÷1060 mm, horizontalnog ili vertikalnog izvođenja, sa jednostrukom (propelerne) ili dvostrukom regulacijom,
3. Frensisove turbine, prečnika obrtnog kola D1=335÷1060 mm, horizontalnog ili vertikalnog izvođenja,
4. Peltonove turbine, prečnika obrtnog kola D1=265÷445 mm, sa jednom, dve ili četiri mlaznice, horizontalnog izvođenja sa jednostrukom i dvostrukom regulacijom.

Male turbine specijalne konstrukcije:

1. Jednostavne radijalne turbine, razvijene na bazi istraživanja primene centrifugalnih ventilatora za reverzibilne pumpa-turbine, prečnika obrtnog kola D1=175÷530 mm, horizontalnog ili vertikalnog izvodenja,
2. Konzolne Banki turbine, direktno spojene sa generatorom, prečnika obrtnog kola D1 = 140÷300 mm, horizontalnog izvođenja,
3. Klasične Banki turbine, prečnika obrtnog kola D1=220÷500 mm, horizontalnog izvođenja, sa jednostrukom i dvostrukom regulacijom, sa ili bez primene multiplikatora,
4. Otvorene Banki turbine, takozvano »vodeno kolo«, prečnika obrtnog kola do D1=1060 mm, sa jednostrukom regulacijom primenom multiplikatora.

Slika 1 - Oblast primene različitih tipova hidrauličkih turbina u zavisnosti od protoka Q[m3/s] i pada H[m]

Klasifikacija hidroelektrana izvršena je u zavisnosti od snaga turbinskih agregata:

PRENOSNE I PREVOZNE MIKRO-HE

Prenosne i prevozne mikro-hidroelektrane, sa generatorima snage do 10 [kW], izvode se primenom cevne, radijalne ili konzolne Banki turbine, manjih prečnika obrtnog kola, sa fiksnim otvorima regulacijskih organa prilagođenim hidrološkim uslovima rada mikro-hidroelektrana.

GENERATORI

Za hidroturbinske agregate primenjuju se monofazni ili trofazni, sinhroni ili asinhroni generatori, zavisno od snage i uslova rada µmM-HE.

Sinhroni samopobudni generatori mogu biti sa statičkom ili rotacionom pobudom, odnosno sa ili bez četkica (bezkontaktni).

Asinhroni generatori sa kondezatorskom pobudom izvode se sa zasićenim magnetnim kolom ili reduktantni sa stabilisanim izlaznim karakteristikama.

Generatori su opremljeni potrebnom opremom za merenje, automatiku, signalizaciju i zaštitu.

TURBINSKI REGULACIJSKI UREĐAJ

Hidroturbinski agregati su opremljeni uređajima za automatsko upravljanje turbinom i generatorom koji obezbeđuje:

• Automatski start i vezivanje agregata na distributivnu ili izolovanu mrežu,
• Regulaciju učestanosti obrtanja u praznom hodu ili izolovanom radu,
• Promenu snage u paralelnom pogonu,
• Programsko delovanje pri delimičnom ili potpunom zbacivanju snage,
• Automatsko zaustavljanje sa isključenjem generatora sa mreže,
• Zaštitu agregata od preopterećenja u izolovanom pogonu,
• Zaštitu agregata od pobega,
• Zaustavljanje agregata pri delovanju električnih zaštita generatora.

U zavisnosti od uslova rada, tipa turbine i značaja µmM-HE, moguće su opcije rada uređaja za automatsko upravljanje:

• Regulacija snage agregata po dotoku,
• Ograničenje otvaranja po padu,
• Ostvarenje kombinatorne veze kod turbina sa dvostrukom regulacijom,
• Monitoring stanja turbine, generatora i pomoćne opreme agregata i µmM-HE.

Zavisno od snage i uslova rada pogoni servouredaja su:

• Servomotori sa uljem,
• Servomotori sa vodom pod pritiskom,
• Elektromotori.

Poslednje ažurirano petak, 05 jun 2009 14:09